E sistema
aktual di
kondekorashon tin su origen na 1815, ora Rei Willem I, ken nan a kaba
di koroná, a instituí tantu e Orden Militar
Willems komo
e Orden di Leon Hulandes. Tur e dos órden tabatín
komo base mérito i no tabatá vinkulá
ku noblesa.
Nan tabatá intenshoná partikularmente pa
rekompensá e prestashonnan militar òf
sivil di
un persona. E promé kondekorado tabatá na 1815 e
Prens
di Oranje-Nassau, ku durante un kampaña militar kontra
Napoleon
a keda heridá.
Fo’i dje momentu ei e Orden Militar Willems ta e
kondekorashon
Hulandes di mas haltu. Originalmente e Orden di Leon Hulandes
tabatá konsistí di tres grado i un Medaya
fraterno
(Broedermedaille). E kargadó di e Medaya fraterno
tabatín
derecho riba un penshun chikí.
Orden di e Korona di Roblenan (Orde
van de Eikenkroon)
Durante 25 aña Hulanda
tabatá
konosé dos órden. Na 1841 Rei Willem II
komo
Granduke di Luxemburg a instituí e Orden di Korona di
Roblenan (Orde van de Eikenkroon). Ounke
esaki no tabatá un órden Hulandes, regularmente
tabatá otorgá kondekorashon na Hulandes i
diplomátikonan estanhero. Despues di fayesimentu di Rey
Willem
III na 1891, Luxemburg a bira un pais independiente. For di e tempu ei
no tabatá posibel mas pa e hefe di estado hulandes sigui
otorgá e Orden di Korona di Roblenan.
Orden di Oranje-Nassau
Entretanto
e
nesesidat di
un di tres órden Hulandes a bira evidente. Partikulamente pa
otorgá un kondekorashon real ná
diplomátikonan
estranhero, pero tambe pa duna personannan di klase i posishon mas
abou un sierto forma di rekonosimentu real. E desaroyo aki a pone ku na
1892 – den tempu ku Reina Emma a aktua komo Regentesa di
Reino pa
Wilhelmina, su yu muhé menor di edat –
na
institushon di e di tres órden Hulandes: E Orden di
Oranje-Nassau. Na 1996 esaki tabatá konsistí di
sinku
grado. Ademas dj’esei te ku 1996
tabatín Medayanan di
Honor (Eremedailles) di oro, plata i bròns
vinkulá
n’e Orden. Kargadónan
di e Medaya di Honor no tabatá inkluí
den e Orden.
Balentia
Te 1940 e Militaire Willems-Orde
tabatá e
úniko kondekorashon pa balentia relashoná ku
lucha.
Esaki, sinembargo, pa motibu di e eksigenshanan mashá haltu,
tabatá hopi difisil pa alkansá. Tabatin hopi
nesesidat di
otro kondekorashonnan ku por a otorgá pa aktonan partikular.
Durante añanan ’40-’45 a
insituí algun
kondekorashon pa balentia, esta e Leon di Bròns
(Bronzen Leeuw),
e Krus di Mérito (Kruis van Verdienste) i e Krus
di Aviador (Het Vliegerkruis).
Revishon
For di 1965 diferente komishonnan i gruponan
di
trabou a deliberá kon revisá e sistema di
kondekorashon
pa adapté na e tempu moderno. Sobre todo mester a buska un
manera pa kaba ku e kantidat di outomatismonan ku a a bin drenta den e
sistema i e echo ku tur e dos Ordennan pa gran parti tabatá
honra e mesun méritonan. E Orden Militar Willems no
tabatá na konsiderashon durante e revishon.
Riba órden di gobièrnu e
Komishon
Portheine a keda instituí na 1982. E komishon aki
a pone e
fundeshi pa un sistema di kondekorashon nobo i mas
demokrátiko.
Ademas e komishon a haña e enkargo pa sobretodo paga tinu
riba e
konsekuenshanan di e demokratisashon kresiente, e eksigenshanan di e
emasipashon di sièrto gruponan di poblashon i pa hasi e
diferente gruponan di ofishi pareu. Na 1964 e komishon a
raportá. E Komishon Portheine entre otro a trese
dilanti
ku otorgamentu di kondekorashonnan Real tambe den e tempu aki tin
nifikashon, tantu na interior komo den eksterior.
|
|

Willem II komo Gran Duke di Luxemburg, pa H. Martin, 1844 (Palasio Het
Loo, Apeldoorn. Préstamo pa uso for di
e Geschiedkundige Vereniging Oranje-Nassau.)
Foto: R. Mulder

Reina Emma
For di Archivo di foto di Servisio di Informashon di Reino
(Rijksvoorlichtingsdienst)
|
|