Iemand komt bijvoorbeeld in aanmerking wanneer hij of zij zich geruime tijd ten bate van de samenleving heeft ingespannen of anderen heeft gestimuleerd, aangemoedigd en/of bijgestaan. Iemand kan ook worden gedecoreerd indien hij of zij een of meer opvallende prestaties heeft geleverd of werkzaamheden heeft verricht die voor de samenleving een bijzondere waarde hebben.

De nadruk bij een benoeming in de Orde van Oranje-Nassau ligt op de bijzonderheid van de verdiensten voor anderen. Denk hierbij aan onmisbare vrijwilligers die zich belangeloos inzetten voor jeugd- en jongerenwerk of belangeloos maatschappelijke vraagstukken helpen oplossen. Kortom: het gaat hier om bijzondere, persoonlijke verdiensten die door hun uitstraling duidelijk herkenbaar zijn in de samenleving.

Ook iemand die in zijn werk bijzondere prestaties levert, kan worden onderscheiden. Zulke 'bijzondere of zeer uitzonderlijke verdiensten in de hoofdfunctie' moeten echt uitgaan boven wat normaal gesproken van iemand in een dergelijke functie mag worden verwacht. Het gaat dus om de persoonlijke inzet, visie en kwaliteiten. Verder mogen de verdiensten niet alleen belangrijk zijn voor de onderneming, organisatie of instelling waaraan de kandidaat is verbonden. De samenleving moet er baat bij hebben.

Voor volksvertegenwoordigers gelden andere criteria, neergelegd in artikel 14 van het Ordereglement. De beoordeling van hun functioneren vindt immers reeds plaats door de verkiezingen voor de vertegenwoordigende organen. Daardoor wordt voorkomen dat het functioneren van leden van controlerende organen met direct kiezersmandaat, onderwerp wordt van beoordeling door de gecontroleerde organen zelf. De integrale tekst van het Ordereglement staat op de gelijknamige sectie van deze site.